İçindekiler
İklim Enerji Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Kutalmış Güven, küresel elektrik talebindeki artışın toplam enerji talebindeki artışın yaklaşık iki katına ulaştığını söyledi. Güven’e göre kişi başı yaklaşık 4 bin kilovatsaatlik tüketimle Türkiye, elektrik tüketimi ile insani gelişmişlik arasındaki ilişkide kritik bir eşikte bulunuyor.
Güven, 5–7 Kasım’da Antalya ANFAŞ Fuar Merkezi’nde düzenlenen EIF 2026 Enerji Dönüşüm Fuarı ve Kongresi’nin açılışında konuştu. Konuşmasında elektriğe erişimden artan talebe, depolama teknolojilerinden yenilenebilir enerji yatırımlarına uzanan başlıkları ele aldı. Enerjinin yoktan var edilemeyeceğini, yalnızca bir biçimden diğerine dönüştüğünü hatırlatan Güven, sektörün temel meselesinin bu dönüşümü daha verimli, temiz ve düşük maliyetli gerçekleştirmek olduğunu belirtti.
Güven, “Elektrikli araçlar ve hızla büyüyen veri merkezlerinin etkisiyle küresel elektrik talebi, toplam enerji artışını ikiye katlamış durumda. Dünyada 700 milyondan fazla insan hâlâ elektriğe erişemezken, kişisel tüketim doğrudan eğitim, sağlık ve gelir seviyesini belirliyor. Türkiye ise kişi başı yaklaşık 4 bin kilovatsaatlik tüketimiyle bu kritik refah eşiğinde yer alıyor” dedi.
Talep yılda yüzde 3–4 büyüyor
Güven’in aktardığına göre küresel elektrik talebi yılda yüzde 3–4 büyüyor. Elektrikli araçlar, ısı pompaları, soğutma ihtiyacı, sanayide elektrifikasyon ve veri merkezleri bu artışta etkili. Güven, Uluslararası Enerji Ajansı’nın öngörüsüne göre veri merkezlerinin elektrik tüketiminin 2030’a kadar iki katından fazla artmasının beklendiğini hatırlattı.
Güven, mevcut kullanım teknolojileri dikkate alındığında kişi başına yıllık net elektrik tüketimi 4–5 bin kilovatsaate ulaşana kadar eğitim, sağlık, yaşam süresi ve gelir göstergelerinin hızla yükseldiğini söyledi. Bazı Afrika ülkelerinde kişi başı yıllık tüketimin birkaç yüz kilovatsaatte kaldığını, gelişmiş ülkelerde ise 8–15 bin kilovatsaat aralığına çıktığını belirtti.
YEKA’da 2.285 megavatlık tahsis
Güven, kasım başında sonuçlanan YEKA yarışmalarının rakamlarını da paylaştı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın duyurusuna göre 2 Kasım’da yapılan YEKA RES-2026 yarışmalarında Sivas, Kütahya, Manisa ve Balıkesir’deki 7 sahada toplam 1.500 megavat kapasite tahsis edildi; 12 şirketten 29 başvuru geldi ve alım fiyatı kilovatsaat başına 3,50 avro sent oldu. Güven, toplam katkı payı taahhüdünün 60 milyon avroyu aştığını ve Balıkesir-4 yarışmasının 34 tur sürdüğünü aktardı.
3 Kasım’da yapılan YEKA GES-2026 yarışmalarında ise 19 şirketin 44 başvurusuyla 11 sahada 785 megavat kapasite tahsis edildi; alım fiyatı kilovatsaat başına 3,25 avro sent oldu ve yarışmalar katkı payı üzerinden sonuçlandı. İki yarışmanın toplamında 2.285 megavatlık yeni kapasite ve yaklaşık 1,9 milyar dolarlık yatırım öngörülüyor. Ankara-2 GES yarışmasını İklim Invest Enerji kazandı. Güven, “Şirket 30 MWe kapasiteli proje için çalışacak ve biz bu sonucu bir sorumluluk olarak değerlendiriyoruz” dedi.
Depolamada maliyet düşüşü
Güven, yenilenebilir enerjinin depolanmasının ve elektrik sisteminin dengede kalmasının önemine dikkat çekerek, “Son 15 yılda lityum iyon pil fiyatları yüzde 90’dan fazla düşerek kilovatsaat başına 110 doların altına indi” dedi. Sodyum iyon pillerin seri üretime geçtiğini, akış pilleri, sıkıştırılmış hava, termal depolama ve pompaj depolamalı sistemlerin de farklı ihtiyaçlara yanıt verdiğini belirten Güven, yapay zekânın enerjiye etkisini iki yönlü olarak tanımladı: veri merkezlerinin elektrik ihtiyacını artırırken üretim tahmini, şebeke dengesi, depolama optimizasyonu ve arıza önleme gibi alanlarda kolaylık sağlıyor.
Onur Özcan: “Önümüzdeki dönemde depolamalı güneş enerjisi yatırımlarına da odaklanacağız”
Fuardaki “Güneş Enerjisinde Yeni Pazarlar: Tarımdan Sanayiye, Çatıdan Yüzer GES’e” panelinde konuşan İklim Enerji Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Onur Özcan, izin süreçlerinin zaman alabildiğini ancak sektörün geleceğine iyimser baktığını söyledi. Özcan, 2016’da Güven’le birlikte kurdukları İklim Enerji’nin bugün üç ülkede proje geliştirme, mühendislik, kurulum, bakım ve işletme hizmetleri verdiğini aktardı.
Özcan, elektrikli araç şarj istasyonlarının artan enerji ihtiyacının yerinde güneş üretimi ve batarya depolama çözümleri için fırsat yarattığını, tarım GES uygulamalarının ise tarımsal üretim sürerken aynı arazide elektrik üretmenin mümkün olduğunu gösterdiğini söyledi. Limanlar ve marinalarda karşılaştıkları izin süreçlerini teknik çalışmalarla aşmaya çalıştıklarını belirten Özcan, Çiğli’deki yansıma analizinin sonraki projeler için örnek oluşturduğunu ifade etti. Özcan, “Yapay zekânın büyüttüğü veri merkezi enerji ihtiyacına yönelik olarak Bahreyn’de bir santral üzerinde çalışıyoruz” dedi.
İklim Enerji (İklim Invest Enerji), 2016’da Kırıkkale Üniversitesi Teknopark’ta bir Ar-Ge girişimi olarak kuruldu. Ağırlıklı olarak güneş enerjisi alanında proje geliştirme, mühendislik, danışmanlık ve anahtar teslim santral kurulumu hizmeti veren şirketin genel merkezi Ankara’da, Ar-Ge merkezi Aydın’da bulunuyor; Kenya’da da yapılanması var.
EIF’in bu yılki programına ilişkin önceki haberimiz: EIF Başkanı M. Murat Dilek: “Enerji yatırımlarını teknoloji, finansman ve mevzuatla birlikte ele alacağız”
Kaynaklar
- İklim Enerji, “Türkiye kişi başına 4 bin kilovatsaatlik kritik enerji eşiğine ulaştı” basın bülteni, 8 Kasım 2026 (NİŞ PR aracılığıyla)
- T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, “YEKA RES-2026 Yarışmaları Yapıldı”, 2 Kasım 2026
- T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, “Ülkemize Toplamda 1,9 Milyar Dolarlık Yeni Yatırım Kazandıracağız”, 3 Kasım 2026
Yazar
