Arkın Akbay: Enerji üçlemi tek tasarımda ele alınmalı

İçindekiler

Üç unsur tek bir tasarım içinde ele alınmalı
Bataryalar için “zaman makinesi” benzetmesi
Avrupa ile iş birliği iki taraflı olmalı

Eksim Enerji CEO’su Arkın Akbay, Antalya’da düzenlenen COP31 kapsamında Türkiye Pavilyonu’ndaki “Yenilenebilir Enerjinin Yaygınlaştırılması: Enerji Güvenliği, İklim Eylemi ve Bölgesel İş Birliği” oturumunda konuştu. Akbay, enerji dönüşümünde arz güvenliği, karşılanabilirlik ve sürdürülebilirliğin birbirinden bağımsız değil, bütünleşik bir sistemin parçaları olarak ele alınması gerektiğini vurguladı.

Panelde ağırlıklı olarak enerji sistemlerinin dönüşümü ve bölgesel iş birliği konularına değinen Akbay, enerji üreticisi perspektifinden Türkiye’nin son 20 yılda izlediği dönüşümü değerlendirdi. Akbay ayrıca yenilenebilir enerji kapasitesinin artırılması, dağıtık üretim, enerji verimliliği, depolama ve nükleer enerjinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Enerji depolama, şebeke entegrasyonu, insan kaynağı ve sanayi iş birliklerinin önümüzdeki dönemde dönüşümün belirleyici başlıkları arasında yer alacağını ifade etti.

Üç unsur tek bir tasarım içinde ele alınmalı

COP31’in “hedeflerden uygulamaya geçiş” yaklaşımının önemine dikkat çeken Akbay, enerji dönüşümünün yalnızca yeni üretim kapasitesi eklemekten ibaret olmadığını belirterek şöyle konuştu: “Yıllardır enerji üçlemini konuşuyoruz: enerji arz güvenliği, karşılanabilirlik ve sürdürülebilirlik. Artık uygulama aşamasında bu üç unsurun da tek bir tasarım içinde birlikte ele alınması gerektiğini düşünüyorum. Türkiye bu anlamda iyi bir örnek. Son 20 yılda uygulanan politikalar ve oluşturulan mevzuatın desteğiyle yenilenebilir enerji üretim kapasitemizi önemli ölçüde artırdık. Rüzgâr ve jeotermalin ardından güneş enerjisini de portföyümüze ekleyerek kaynak çeşitliliğimizi güçlendirdik.”

Bataryalar için “zaman makinesi” benzetmesi

Geleceğin enerji sistemlerinin daha karmaşık ve esnek bir yapıya sahip olacağını söyleyen Akbay, baz yük ihtiyacının yenilenebilir enerji kaynakları, büyük ölçekli nükleer santraller ve Küçük Modüler Reaktörlerin (SMR) birlikte kullanıldığı bir yapıyla desteklenebileceğini ifade etti. Batarya depolamanın bu sistemdeki rolüne de değinen Akbay, “Biz batarya depolamayı yalnızca başka bir üretim kaynağı olarak görmüyoruz. Onu enerji dönüşümünün önemli bir bileşeni ve bir anlamda ‘zaman makinesi’ olarak görüyoruz. Çünkü bataryalar, üretilen elektrik enerjisini ihtiyaç duyduğumuz zamana ekonomik olarak taşıyabilmemizi sağlıyor” dedi.

Avrupa ile iş birliği iki taraflı olmalı

Bölgesel ekonomik kalkınma ve sanayi kümelenmeleri başlığında da değerlendirmelerde bulunan Akbay, yenilenebilir enerji dönüşümünün üretim, şebeke, depolama, finansman, mühendislik ve imalat kabiliyetlerini aynı ekosistemde buluşturması gerektiğini vurguladı. Türkiye’nin genç nüfusunun Avrupa ile kurulacak yeni iş birlikleri açısından önemli bir potansiyel sunduğunu belirten Akbay, eğitim sistemlerinin öğrenci ve profesyonel değişimini destekleyen daha güçlü bir iş birliği zemini oluşturması gerektiğini söyledi. Sanayi politikalarında karşılıklı faydaya dayanan bir yaklaşımın önemine dikkat çeken Akbay, “Eğer birlikte güçlenmek istiyorsak iş birliğinin her zaman iki taraflı olması gerekir” dedi. Akbay, “Made in Europe” yaklaşımının uygulanmasında Türkiye’de üretilen ve Avrupa standartlarını karşılayan ürünlerin AB üyesi ülkelerde üretilen ürünlerle eşit koşullarda değerlendirilmesinin hem Türkiye hem de Avrupa açısından karşılıklı değer yaratacağını söyledi.

Türkiye’nin ENTSO-E sistemiyle doğrudan bağlantısının bölgesel enerji entegrasyonu açısından önemli olduğunu belirten Akbay, şebeke bağlantılarının ortak standartlar çerçevesinde geliştirilerek Azerbaycan’dan Kazakistan ve Özbekistan’a ve Körfez ülkelerine uzanan daha geniş bir coğrafyaya taşınabileceğini ifade etti. Akbay, COP31 kapsamında düzenlenen “Enerjide Dönüşüm: Temiz, Güvenli ve Rekabetçi Enerji” paneline de katıldı.